Introductie

Stel je een wijn voor die de zonovergoten landschappen van Zuid-Italië vangt, maar tegelijkertijd een verfijnde complexiteit en een verrassend rijpingspotentieel bezit. Dat is precies wat Fiano te bieden heeft. Dit oude en edele druivenras, diepgeworteld in de vulkanische bodems van Campanië, is een ware schat voor de liefhebber van karaktervolle witte wijnen. Fiano is geen schreeuwer, maar een fluisteraar met diepgang, een wijn die zich langzaam ontvouwt en je uitnodigt om verder te ontdekken.

Fiano onderscheidt zich door zijn unieke combinatie van aromatische intensiteit – denk aan tonen van hazelnoot, honing, peer en bloemen – en een prachtige textuur die vaak een zekere mondvullendheid en mineraliteit met zich meebrengt. Hoewel het al eeuwenlang wordt verbouwd, heeft Fiano de laatste decennia een welverdiende heropleving gekend, waarbij het zijn plaats heeft heroverd als een van de meest expressieve en kwaliteitsvolle witte druivenrassen van Italië. Vooral de wijnen uit de DOCG Fiano di Avellino zijn beroemd om hun complexiteit en hun vermogen om prachtig te rijpen, soms wel tien jaar of langer.

Oorsprong & Geschiedenis

De geschiedenis van Fiano is net zo rijk en gelaagd als de wijnen die ervan worden gemaakt. Het druivenras vindt zijn oorsprong diep in de oudheid, in de regio Campanië, in het zuiden van Italië. Archeologische vondsten en historische documenten suggereren dat Fiano al in de Romeinse tijd werd verbouwd. Plinius de Oudere, de beroemde Romeinse natuurkenner, beschreef in zijn encyclopedisch werk Naturalis Historia een wijn genaamd Vitis Apiana, die bekend stond om zijn zoete smaak en de aantrekkingskracht op bijen (apiana betekent ‘van de bijen’). Veel ampelografen zijn van mening dat deze Vitis Apiana de voorouder is van de moderne Fiano, een theorie die wordt ondersteund door de typische honingtoetsen die je vaak in Fiano-wijnen terugvindt.

Door de eeuwen heen heeft Fiano zich gehandhaafd in Campanië, zij het met wisselend succes. Net als veel andere inheemse Italiaanse rassen, kende Fiano een periode van neergang in de 19e en vroege 20e eeuw, toen veel wijngaarden werden verwoest door de phylloxera-epidemie en de voorkeur verschoof naar meer productieve of internationaal bekende druivenrassen. Het was echter dankzij de inspanningen van enkele toegewijde producenten, met name Mastroberardino in Avellino, dat Fiano in de tweede helft van de 20e eeuw aan de rand van uitsterven werd gered. Zij zagen het enorme potentieel van dit ras en begonnen met het herbeplanten en promoten ervan.

De naam ‘Fiano’ zelf is waarschijnlijk een afgeleide van ‘Apiana’. Een andere theorie suggereert een link met ‘fieno’, het Italiaanse woord voor ‘hooi’, mogelijk verwijzend naar de geur van gedroogd gras die soms in de wijngaard of de wijn te vinden is. Ongeacht de exacte etymologie, de naam Fiano is vandaag de dag onlosmakelijk verbonden met de unieke terroir van Campanië en de heropleving van een glorieus stukje wijn erfgoed. De erkenning als Fiano di Avellino DOCG (Denominazione di Origine Controllata e Garantita) in 2003 bevestigde definitief de status van dit ras als een van Italië’s meest prestigieuze witte wijnen.

Kenmerken van de Druif

De Fiano-druif is een fascinerend gewas, zowel in de wijngaard als in het glas. Het is een druivenras met een onderscheidend uiterlijk en specifieke groeieigenschappen die bijdragen aan de unieke karakteristieken van de wijn.

Uiterlijk

De bessen van Fiano zijn relatief klein tot middelgroot en hebben een dikke schil. Deze dikke schil is cruciaal, want het draagt bij aan de concentratie van aroma’s en extractstoffen in de wijn, en biedt tevens een zekere bescherming tegen rot. De kleur van de rijpe druiven varieert van goudgeel tot een licht kopergroen, vaak met een subtiele wasachtige gloed. De trossen zijn doorgaans compact en cilindrisch van vorm, soms met een vleugel.

Groeieigenschappen

Fiano is een laat rijpende druif, wat betekent dat de oogst vaak pas laat in september of zelfs begin oktober plaatsvindt. Deze lange rijpingsperiode is essentieel voor de ontwikkeling van de complexe aromatische profielen en het behoud van een goede zuurgraad, vooral in een warm klimaat. Het ras staat bekend om zijn krachtige groei (vigor), wat betekent dat zorgvuldig snoeien en wijngaardbeheer noodzakelijk zijn om de opbrengsten te beperken en de kwaliteit te maximaliseren. Een te hoge opbrengst zou leiden tot minder geconcentreerde, waterige wijnen. De dikke schil en compacte trossen maken Fiano gevoelig voor botrytis (edele rotting), wat in sommige jaren kan bijdragen aan complexiteit, maar ook tot ongewenste grijze rot kan leiden bij vochtige omstandigheden. Goede ventilatie in de wijngaard is daarom van groot belang.

Gevoeligheid voor ziektes

Over het algemeen is Fiano een relatief robuuste druif. De dikke schil biedt enige weerstand tegen bepaalde schimmelziekten. Echter, door de compacte trossen is er een verhoogde gevoeligheid voor schimmelziekten zoals Botrytis cinerea (grijze rot), vooral bij vochtig weer. Ook kan het ras gevoelig zijn voor valse meeldauw (Plasmopara viticola) en echte meeldauw (Uncinula necator), die preventieve maatregelen in de wijngaard vereisen. De resistentie tegen Phylloxera vastatrix is, net als bij de meeste Vitis vinifera-rassen, laag, waardoor enten op resistente onderstokken noodzakelijk is.

Klimaat & Terroir

Het succes van Fiano is onlosmakelijk verbonden met de specifieke klimatologische en geologische omstandigheden van zijn thuisland. De druif gedijt het best in een omgeving die een delicate balans biedt tussen warmte en verkoeling.

Ideaal klimaat

Fiano is bij uitstek geschikt voor een warm mediterraan klimaat, maar met een cruciale nuance: het heeft absoluut de verkoelende invloed van hogere hellingen en aanzienlijke temperatuurverschillen tussen dag en nacht nodig. De warme dagen zorgen voor voldoende zonlicht en energie voor de rijping van de druiven, waardoor de suikers zich kunnen ontwikkelen. De koele nachten, vooral tijdens de rijpingsperiode, zijn echter essentieel. Deze grote diurnale temperatuurverschillen vertragen het rijpingsproces, waardoor de druiven langer aan de stok kunnen blijven hangen. Dit leidt tot een langzamere accumulatie van suikers en, nog belangrijker, het behoud van de natuurlijke zuurgraad en de ontwikkeling van een complex en verfijnd aromatisch profiel. Zonder deze verkoeling zou Fiano snel zijn frisheid verliezen en logge, minder interessante wijnen opleveren.

Bodemvoorkeur

De bodem speelt een even belangrijke rol als het klimaat. Fiano heeft een voorkeur voor vulkanische bodems, die rijk zijn aan mineralen en vaak een goede drainage hebben. In Campanië, met name rond Avellino, zijn deze bodems overvloedig aanwezig, dankzij de nabijheid van de Vesuvius en andere vulkanen. Vulkanische bodems geven de wijnen vaak een kenmerkende minerale toets, een soort ‘rokerigheid’ of ‘vuursteen’, die de complexiteit van Fiano verder verrijkt. Naast vulkanische bodems kan Fiano ook goed presteren op klei-kalksteenbodems, die de waterhuishouding reguleren en eveneens bijdragen aan de mineraliteit en structuur van de wijn.

Hoogte

Zoals eerder genoemd, is de hoogte van de wijngaarden van cruciaal belang. Veel van de beste Fiano-wijngaarden in Campanië liggen op hellingen tussen 300 en 600 meter boven zeeniveau. Deze hoogte zorgt voor de noodzakelijke temperatuurverschillen en blootstelling aan wind, wat de druiven gezond houdt en de aroma’s concentreert. De combinatie van een warme zon, verkoelende hoogte en minerale vulkanische bodems creëert de perfecte omgeving voor Fiano om zijn volle potentieel te bereiken en wijnen van uitzonderlijke kwaliteit te produceren.

Smaakprofiel & Aroma’s

Fiano is een druivenras dat bekend staat om zijn expressieve en complexe smaakprofiel, een ware traktatie voor de zintuigen. Het biedt een gelaagdheid van aroma’s die zowel direct toegankelijk als verrassend diepgaand kunnen zijn, vooral na enige rijping.

Body, Zuurgraad & Tannine

Fiano-wijnen hebben doorgaans een medium body. Dit betekent dat ze niet te lichtvoetig zijn, maar ook zelden overweldigend zwaar aanvoelen. Ze bezitten vaak een zekere textuur, een mondvullendheid die kan variëren van zijdezacht tot licht olieachtig, zonder daarbij log te worden.

De zuurgraad is medium. Dit is een cruciaal kenmerk dat Fiano zijn frisheid en structuur geeft. De uitgebalanceerde zuren zorgen ervoor dat de wijn levendig blijft en niet vermoeiend is, zelfs in de warmere klimaten waar hij gedijt. Deze zuurgraad draagt ook bij aan het rijpingspotentieel van de wijn.

Aangezien Fiano een wit druivenras is en de wijn doorgaans zonder schilcontact wordt gevinifieerd, is de aanwezigheid van tannine n.v.t. (niet van toepassing) of zeer laag. Eventuele minimale tannines zouden afkomstig zijn van houtrijping, maar zijn zelden een dominant kenmerk.

Primaire Aroma’s (Fruit, Bloemen, Kruiden)

De primaire aroma’s van Fiano zijn vaak een feest van rijp fruit en delicate bloemige tonen.
* Fruitig: Je vindt er vaak aroma’s van rijpe peer, sappige appel (soms groene appel, soms meer Fuji-appel), citrusvruchten zoals citroenschil en mandarijn, en soms zelfs een vleugje tropisch fruit zoals ananas of mango, vooral in rijpere stijlen. Een kenmerkend fruitig aroma dat vaak wordt genoemd, is dat van verse hazelnoot, wat een unieke diepte geeft.
* Bloemig: Delicate bloemengeuren zoals kamperfoelie, acacia, lindebloesem en soms zelfs een vleugje jasmijn zijn vaak aanwezig, wat de wijn een elegante en uitnodigende neus geeft.
* Andere primaire tonen: Een veelvoorkomend en geliefd kenmerk is een subtiele, zoete honingtoets, die de link met de oude Vitis Apiana benadrukt. Soms zijn er ook minerale tonen te ontdekken, zoals vuursteen of natte steen, vooral in wijnen van vulkanische bodems.

Secundaire Aroma’s (Vinificatie)

De secundaire aroma’s zijn het resultaat van de vinificatietechnieken.
* Gistcontact (sur lie): Veel Fiano-producenten kiezen voor rijping op de gistbezinksel (sur lie), vaak met bâtonnage (het roeren van de gist). Dit voegt complexiteit, textuur en aroma’s van brioche, toast, gist of een romige nuance toe, wat de body van de wijn verder versterkt.
* Houtrijping: Hoewel de meeste Fiano’s in staal worden gevinifieerd om de frisheid te behouden, kiezen sommige producenten voor (gedeeltelijke) rijping op eikenhouten vaten, meestal oudere of grotere vaten om de invloed van het hout subtiel te houden. Dit kan leiden tot aroma’s van vanille, amandel, getoast brood of lichte kruidigheid, en geeft de wijn extra structuur en rijpingspotentieel.

Tertiaire Aroma’s (Rijping)

Een van de meest bewonderenswaardige eigenschappen van Fiano, zeker van de topwijnen uit Fiano di Avellino DOCG, is zijn indrukwekkende rijpingspotentieel. Na enkele jaren flesrijping kunnen er prachtige tertiaire aroma’s ontstaan.
* Nootachtig: De hazelnootnuance kan zich verdiepen en evolueren naar geroosterde hazelnoot, amandel of zelfs walnoot.
* Honing & Karamel: De honingtoets wordt intenser en kan zich ontwikkelen naar karamel, toffee of bijenwas.
* Mineraal & Aards: De minerale tonen kunnen complexer worden, soms met hints van petroleum (vergelijkbaar met gerijpte Riesling), natte aarde of zelfs een rokerige nuance.
* Gedroogd fruit: Rijpe Fiano kan ook aroma’s van gedroogde abrikoos, vijg of rozijn ontwikkelen, wat bijdraagt aan de diepte en complexiteit.

In essentie is Fiano een wijn die zowel jong gedronken kan worden voor zijn fruitige frisheid, als bewaard kan worden om zijn ware complexiteit en elegantie te onthullen.

Belangrijkste Wijnregio’s

Hoewel Fiano internationaal steeds meer aan populariteit wint, blijft Campanië in Zuid-Italië het onbetwiste hartland van dit druivenras. Hier heeft het zijn diepste wortels en bereikt het zijn meest authentieke en complexe expressies.

Campanië, Italië

Campanië is de bakermat van Fiano en de plaats waar het druivenras zijn meest prestigieuze wijnen voortbrengt. De vulkanische bodems, de invloed van de Tyrreense Zee en de grote hoogteverschillen creëren een uniek terroir dat perfect is voor Fiano.

Fiano di Avellino DOCG

Dit is zonder twijfel de meest belangrijke en prestigieuze appellatie voor Fiano. Gelegen in de provincie Avellino, in het binnenland van Campanië, profiteren de wijngaarden hier van de vulkanische bodems (voornamelijk van de Vesuvius en de Monti Picentini) en aanzienlijke hoogte (vaak tussen 300 en 600 meter boven zeeniveau). Deze omstandigheden leiden tot grote temperatuurverschillen tussen dag en nacht, wat cruciaal is voor de langzame rijping van de druiven, het behoud van zuurgraad en de ontwikkeling van intense, complexe aroma’s.

Fiano di Avellino DOCG-wijnen staan bekend om hun structuur, mineraliteit en indrukwekkende rijpingspotentieel. Ze vertonen vaak aroma’s van hazelnoot, honing, peer, bloemen (acacia, kamperfoelie), citrus en een kenmerkende rokerige of vuursteenachtige mineraliteit. Na enkele jaren flesrijping kunnen ze complexe tonen van bijenwas, gedroogd fruit en petroleum ontwikkelen. Belangrijke producenten zijn onder andere Mastroberardino, Feudi di San Gregorio, Ciro Picariello en Terredora. De stijl is hier over het algemeen rijker en complexer dan in andere regio’s, vaak met een uitnodigende textuur en een lange afdronk.

Cilento DOC

Iets zuidelijker in Campanië, langs de kust, bevindt zich de Cilento DOC. Hier wordt ook Fiano verbouwd, maar de wijnen hebben vaak een iets andere stijl. De wijngaarden liggen dichter bij de zee en op iets lagere hoogtes, wat kan resulteren in een frissere, meer directe en soms ziltige expressie van Fiano. De bodems zijn hier meer divers, variërend van klei en zandsteen tot kalksteen. Fiano uit Cilento is vaak fruitiger, met meer nadruk op citrus en witte bloemen, en is doorgaans bedoeld om jonger te drinken, hoewel goede voorbeelden ook enkele jaren kunnen rijpen.

Puglia, Italië

Hoewel Campanië het epicentrum is, wordt Fiano ook in de naburige regio Puglia verbouwd, met name in de provincie Salento. Hier is het klimaat nog warmer en droger, wat kan leiden tot rijpere, vollere wijnen met een lager zuurgehalte. Fiano uit Puglia is vaak directer in zijn fruitexpressie, met tonen van tropisch fruit en honing, en mist soms de minerale complexiteit en het rijpingspotentieel van zijn Campaanse broers. Het is echter een aantrekkelijke optie voor wie op zoek is naar een toegankelijke, zonovergoten witte wijn.

Sicilië, Italië

Op Sicilië, een eiland met een rijke wijngeschiedenis, wordt Fiano steeds vaker aangeplant, vooral in de koelere, hoger gelegen gebieden. Producenten experimenteren met Fiano vanwege zijn vermogen om goed om te gaan met warmte, mits de juiste terroirs worden gekozen. De Siciliaanse Fiano’s kunnen variëren van fris en mineraal in de hoger gelegen wijngaarden tot voller en tropischer in de warmere streken. Het is een regio om in de g gaten te houden voor nieuwe en interessante interpretaties van Fiano.

Internationale Regio’s

Buiten Italië heeft Fiano ook de aandacht getrokken van wijnmakers in de Nieuwe Wereld, die op zoek zijn naar druivenrassen die goed gedijen in warme klimaten en interessante wijnen opleveren.

Australië

Australië is de meest succesvolle Nieuwe Wereld-regio voor Fiano. Met name in Zuid-Australië, in gebieden als McLaren Vale, Clare Valley en de Adelaide Hills, zijn producenten als Coriole, Chalk Hill en Oliver’s Taranga succesvol met het verbouwen van Fiano. De Australische Fiano’s zijn vaak uitbundiger in hun fruitexpressie, met rijpere tonen van peer, perzik, citrus en een kenmerkende notigheid. Ze behouden echter vaak een verrassende frisheid en een plezierige textuur, waardoor ze een uitstekend alternatief zijn voor meer traditionele witte wijnen. Sommige producenten experimenteren ook met lichte houtrijping om de complexiteit te vergroten.

Verenigde Staten (Californië)

In Californië, met name in de Central Coast en Lodi, zijn er ook enkele aanplantingen van Fiano. De wijnen zijn hier vaak onderdeel van experimentele projecten en tonen een breed scala aan stijlen, van fris en knisperend tot rijp en vol, afhankelijk van het microklimaat en de vinificatiemethode.

Al met al blijft Fiano een druivenras met een sterke regionale identiteit, maar met een groeiend internationaal potentieel voor wie op zoek is naar een witte wijn met karakter en diepgang.

Vinificatie & Wijnstijlen

De veelzijdigheid van Fiano, gecombineerd met de visie van de wijnmaker, leidt tot een reeks van boeiende wijnstijlen. Hoewel de meeste Fiano’s droog en wit zijn, zijn er variaties in benadering die elk een unieke expressie van het druivenras opleveren.

Welke wijntypes worden ermee gemaakt?

Fiano wordt voornamelijk gebruikt voor de productie van droge witte wijnen. Deze variëren van frisse, fruitige en direct drinkbare stijlen tot complexe, gestructureerde wijnen met een aanzienlijk rijpingspotentieel. Hoewel veel minder voorkomend, zijn er ook enkele producenten die experimenteren met mousserende wijnen van Fiano, die een interessante, nootachtige en minerale complexiteit kunnen bieden. Zoete wijnen van Fiano zijn zeldzaam, maar kunnen in sommige traditionele contexten voorkomen.

Blend vs. Single Varietal

De overgrote meerderheid van Fiano-wijnen, en zeker de meest prestigieuze, zijn single varietal wijnen. Dit betekent dat ze voor 100% uit Fiano-druiven bestaan, om zo de pure expressie van het ras en het terroir te vangen. Fiano’s complexe aroma’s en goede structuur lenen zich uitstekend voor een solistische rol.

Soms wordt Fiano echter ook in blends gebruikt, vooral in Campanië. Het kan worden gemengd met andere inheemse Campaanse witte druivenrassen zoals Greco (die meer body en mineraliteit toevoegt) of Falanghina (voor extra frisheid en citrusaroma’s). Deze blends zijn echter minder gangbaar dan de pure Fiano.

Eiken vs. Staal

De keuze van het gistings- en rijpingsvat heeft een significante invloed op het uiteindelijke karakter van de Fiano-wijn.

* Rijping op roestvrij staal: Dit is de meest gangbare methode voor Fiano. Door Fiano in roestvrijstalen tanks te gisten en te rijpen, behoudt de wijn zijn primaire fruitaroma’s, florale tonen en minerale frisheid. De focus ligt hier op puurheid, precisie en de levendige expressie van het terroir. Wijnen die volledig in staal zijn gerijpt, zijn vaak knisperend, aromatisch en toegankelijk in hun jeugd, hoewel de topvoorbeelden ook op staal indrukwekkend kunnen rijpen.

* Rijping op eikenhout: Sommige producenten kiezen ervoor om Fiano (gedeeltelijk) te gisten en/of te rijpen in eikenhouten vaten. Dit is echter zelden een agressieve houtinvloed. Meestal wordt er gewerkt met:
* Grote, oude houten vaten (botti): Deze vaten voegen minimale houtsmaak toe, maar laten de wijn ademen, wat bijdraagt aan de textuur en complexiteit. Ze kunnen de nootachtige tonen versterken en de wijn een subtiele kruidigheid geven.
* Gedeeltelijke rijping op kleine eikenhouten vaten (barriques): Soms wordt een deel van de wijn gerijpt in barriques, vaak met een lichte of medium toast, om complexiteit, structuur en aroma’s van vanille, toast, amandel of specerijen toe te voegen. Dit vereist een zeer bekwame wijnmaker om te voorkomen dat het hout de delicate aroma’s van Fiano overheerst. Eikenhout wordt voornamelijk gebruikt voor Fiano’s die bedoeld zijn voor langere rijping, omdat het de levensduur van de wijn kan verlengen en de ontwikkeling van tertiaire aroma’s kan bevorderen.

Overige vinificatietechnieken

* Sur Lie rijping: Veel Fiano-wijnen ondergaan een periode van rijping op de fijne gistbezinksel (sur lie). Dit proces, vaak gecombineerd met bâtonnage (het regelmatig roeren van de gist), voegt body, textuur, complexiteit en aroma’s van brioche, gist of een romige nuance toe. Dit is een veelgebruikte techniek om de mondvullendheid van Fiano te versterken.
* Malolactische fermentatie (MLF): Over het algemeen wordt malolactische fermentatie (de omzetting van scherpe appelzuur in zachtere melkzuur) vermeden bij Fiano om de natuurlijke frisheid en zuurgraad te behouden. Sommige producenten kunnen echter een gedeeltelijke of volledige MLF toestaan om de textuur te verzachten en een romiger mondgevoel te creëren, maar dit is minder gebruikelijk.

De keuze van de vinificatietechniek hangt sterk af van de gewenste stijl van de wijn en het terroir. Een Fiano di Avellino DOCG zal vaak een combinatie van roestvrij staal en sur lie rijping zien, soms met een vleugje oud hout, om zijn kenmerkende complexiteit en rijpingspotentieel te bereiken.

Spijs & Wijn

Fiano is een buitengewoon veelzijdige wijn aan tafel, dankzij zijn medium body, uitgebalanceerde zuurgraad en complexe aromatische profiel. Het is een wijn die zowel lichte als rijkere gerechten aankan, en zelfs gerechten met aardse tonen of een zekere kruidigheid kan complimenteren.

Food pairing

De charme van Fiano ligt in zijn vermogen om een breed scala aan gerechten te verrijken. Hier zijn enkele specifieke suggesties:

* Gegrilde vis: Dit is een klassieke combinatie. Denk aan rijkere vissoorten zoals zeebaars, dorade of kabeljauw, eenvoudig gegrild met verse kruiden (rozemarijn, tijm) en een scheutje olijfolie. De frisheid van de Fiano snijdt door het vet van de vis, terwijl de nootachtige en minerale tonen prachtig samengaan met de gegrilde smaken.
* Gevuld gevogelte: De complexiteit van Fiano past uitstekend bij gevogelte. Een gebraden kip of kalkoen, gevuld met kruidige vulling (denk aan salie, ui, broodkruimels en eventueel wat hazelnoten), vormt een harmonieuze match. De textuur van de wijn kan de rijkdom van het gerecht aan.
* Risotto met paddenstoelen: Dit is een match made in heaven. De aardse tonen van de paddenstoelen (eekhoorntjesbrood, truffel) vinden hun weerklank in de complexiteit van de Fiano, vooral als de wijn al wat rijping heeft gehad en tertiaire aroma’s heeft ontwikkeld. De romigheid van de risotto wordt mooi gebalanceerd door de zuurgraad van de wijn.
* Zachte kazen: Fiano gaat goed samen met een verscheidenheid aan zachte en halfharde kazen. Denk aan romige brie, camembert, of een lichte geitenkaas (niet te zuur). Ook jonge Pecorino of Caciocavallo, typisch voor Zuid-Italië, kunnen een mooie combinatie vormen. De nootachtige en honingachtige tonen van de Fiano vullen de romigheid van de kaas aan.
* Pasta met zeevruchten: Een lichte pasta met vongole (schelpen), mosselen, garnalen en een scheutje olijfolie, knoflook en peterselie is een perfecte partner. De ziltigheid en frisheid van de zeevruchten worden prachtig aangevuld door de levendigheid van de Fiano.
* Pizza Bianca of Focaccia: Voor een lichtere maaltijd kan Fiano verrassend goed samengaan met een eenvoudige pizza bianca (zonder tomatensaus) of een focaccia met roz